Έχω μια ιδιαίτερη αγάπη με την σειρά Katamari Damacy. Είναι μια σειρά βιντεοπαιχνιδιών που μόνο αλλόκοτη μπορεί να θεωρηθεί αλλά μέσα από αυτό το αλλόκοτο βλέπουμε και μια συνταγή, έναν πυρήνα που συνθέτει ένα εξωφρενικά διασκεδαστικό παιχνίδι. Η σειρά έχει δει πολλές προσθήκες, με τις περισσότερες να προσθέτουν περισσότερο ελάχιστα στοιχεία αλλά πολλούς κόσμους και άπλετη διασκέδαση.
Πέρασαν μόλις 13 ολόκληρα χρόνια από το τελευταίο νέο, αυθεντικό κεφάλαιο της σειράς – δεν μετράμε τα re-releases. Είδαμε αρκετά remasters, κάποιες πειραματικές mobile εκδόσεις και ατελείωτες φήμες για κάποιου είδους αναβίωση. Το 2025 όμως, η Bandai Namco αποφάσισε επιτέλους να κυλήσει ξανά την πολύχρωμη μπάλα της φαντασίας και να μας θυμίσει γιατί η συγκεκριμένη σειρά παραμένει μια από τις πιο μοναδικές και περίεργες δημιουργίες. Το Once Upon a KATAMARI επιστρέφει στις ρίζες του με αυτοπεποίθηση, χιούμορ και ένα πνεύμα που μας έκανε να χαμογελάσουμε από την πρώτη στιγμή φέρνοντας όμως και τεχνικές αναβαθμίσεις που αξίζουν να σημειωθούν.

Μια ιστορια στο χρονο
Το Katamari, ως γνωστόν, δεν είναι μια σειρά που χαρακτηρίζεται από κάποιο βαρυσήμαντο storyline. Η ιστορία του υπήρξε πάντοτε μια αφορμή για παράνοια, σάτιρα και μετα-χιούμορ που αγνοεί επιδεικτικά κάθε ίχνος λογικής. Στο Once Upon a KATAMARI, η παράδοση αυτή συνεχίζεται ατόφια με μια ακόμα τραγελαφική, χαζή υπόθεση.
Η βασιλική οικογένεια του Cosmos καθαρίζει το παλάτι όταν ανακαλύπτει ένα αρχαίο, σκονισμένο πάπυρο. Ο Βασιλιάς, πιστός στην ανικανότητά του, παίζει μαζί του μέχρι που ο πάπυρος εκτοξεύεται στο διάστημα, καταστρέφοντας τα άστρα και τη Γη. Ο μικροσκοπικός Πρίγκιπας, με τη γνωστή του στωικότητα, αναλαμβάνει και πάλι να διορθώσει το χάος του πατέρα του, αυτή τη φορά κυλώντας τη μαγική μπάλα του μέσα στον χωροχρόνο.

Το ταξίδι αυτό μας περνά μέσα από διάφορα στάδια του πλανήτη Γη και της ανθρωπότητας, από την προϊστορική εποχή έως τη μακρινή Δύση, την αρχαία Ιαπωνία και τις φουτουριστικές πόλεις. Κάθε χρονική περίοδος είναι μια ευκαιρία για νέα αστεία, σαρκαστικές ατάκες και μια συνεχή αυτοαναφορικότητα που μόνο το Katamari θα μπορούσε να υποστηρίξει, αλλά και νέα αντικείμενα που θα γίνουν ένα κολλημένο κομμάτι του Katamari μας.
Ο Βασιλιάς γελοιοποιεί τον εαυτό του ασταμάτητα, οι διάλογοι ξεχειλίζουν από memes και meta-humor και ολόκληρο το παιχνίδι αντιμετωπίζει την ίδια του την παράνοια με πλήρη συνείδηση και την χαρακτηριστική χροιά του. Δεν είναι σοβαρό, δεν είναι σκοτεινό αλλά χαζοχαρούμενο, πολύχρονο, χωρίς συνοχή και φαινομενικά ανόμοιο, σε μια μορφή που θυμίζει την παράνοια της Ιαπωνίας, την παράνοια που βλέπουμε στις τηλεοπτικές εκπομπές και τις διαφημίσεις τους.

Κυλα με
Όσοι έχουν παίξει έστω και ένα Katamari ξέρουν λίγο-πολύ τι να περιμένουν. Το gameplay παραμένει πιστό στις αρχές του. Λαμβάνουμε τον ρόλο του πρίγκιπα ο οποίος καλείται να κυλίσει το Katamari του μέσα από περιοχές, σπίτια ή παρανοικά σημεία. Κυλάμε τη μπάλα μας, συλλέγουμε αντικείμενα, μεγαλώνουμε σε μέγεθος και ολοκληρώνουμε κάθε αποστολή με στόχους που κυμαίνονται από το “μάζεψε όσο το δυνατόν περισσότερα αντικείμενα σε Χ χρόνο” ή μέχρι και να μαζεύουμε συγκεκριμένων τύπων αντικείμενα σε έναν χάρτη.
Η κύλιση της μπάλας βασίζεται στην φυσική, οι αντιδράσεις της είναι άμεσες με τον χειρισμό να παραμένει εξίσου παρανοικός και… περίεργο. Για πρώτη φορά όμως, προσφέρεται και μια απλούστερη επιλογή ελέγχου, σχεδιασμένη για νέους παίκτες που ίσως δυσκολεύονταν με τα διπλά αναλογικά sticks των παλαιότερων τίτλων. Παρ’ όλα αυτά, οι παλιοί παίκτες θα νιώσουν αμέσως “σαν στο σπίτι τους” με το παραδοσιακό σύστημα που προσφέρει τη χαρακτηριστική αίσθηση βάρους και αδράνειας που έκανε τη σειρά ξεχωριστή.

Κάθε πίστα έχει τον δικό της μικρόκοσμο από σχολικές αυλές, κουζίνες μέχρι και ηφαίστεια ή διαστημικές βάσεις, και κάθε μια απαιτεί διαφορετική στρατηγική. Η πρόκληση δεν εντοπίζεται τόσο στη δυσκολία όσο στην αποτελεσματικότητα, όπως πόσο γρήγορα μπορούμε να περάσουμε από το να μαζεύουμε συνδετήρες στο να μαζεύουμε σπίτια και βουνά. Η αίσθηση προόδου είναι σταδιακή και απολαυστική, με τον ρυθμό να ισορροπεί ιδανικά ανάμεσα στη χαλαρή διασκέδαση και στην πρόκληση.
Σε αυτό βοηθάνε και τα νέα power-ups, αντικείμενα που βρίσκουμε σε κάθε επίπεδο και μας βοηθούν κάθε φορά με διαφορετικό τρόπο. Ορισμένα power-ups (όπως το μαγνητικό πεδίο ή ο πύραυλος) μοιάζουν περιττά αλλά βοηθούν με το να προσελκύουν γύρω αντικείμενα, μας επιτρέπουν να κινούμαστε πολύ γρήγορα μέσα στον χώρο ή να εντοπίζουμε τα σημαντικότερα αντικείμενα όπως κορώνες και συλλεκτικά.
Το παιχνίδι εισάγει και μερικές φρέσκες ιδέες. Το KatamariBall είναι το αντίστοιχο Dandori Battle από το Pikmin 4. Αποτελούν μικρές αναμετρήσεις με άλλα τρία μέλη της οικογένειας σε μια προσπάθεια να μαζέψουμε όσο περισσότερα αντικείμενα γίνεται και να τα περάσουμε στο UFO μας. Αυτοί οι αγώνες είναι μικροί σε διάρκεια – περίπου 3 λεπτά – αλλά το αποτέλεσμά τους λειτουργεί με λογική ενός Party παιχνιδιού αφού στο τέλος του κάθε αγώνα ο Βασιλιάς μας ανταμείβει με έξτρα πόντος ανάλογα την απόδοσή μας σε κομμάτια όπως πόσα Katamari πήραμε, πόσο περισσότερα αντικείμενα πήραμε κ.ο.κ.
Επιπλέον, κάθε επίπεδο μας επιβραβεύει με King Tokens, νομίσματα απαραίτητα για να ξεκλειδώσουμε νέες περιοχές, καθώς και δεκάδες collectibles, όπως αξεσουάρ και «ξαδέλφια» του Πρίγκιπα για να παίζουμε ως αυτοί. Κάθε επίπεδο έχει επίσης και κορώνες που πρέπει να βρούμε αλλά και κιβώτια δώρων που μας ανταμείβουν με διακοσμητικά αντικείμενα για την οικογένεια.

Το παρελθον & το παρον κυλουν μαζι
Το Once Upon a KATAMARi θυμίζει έντονα τα πρώτα δύο παιχνίδια της σειράς, όχι μόνο αισθητικά αλλά και στη ροή τους. Οι δημιουργοί επιλέγουν να κρατήσουν τις πίστες σχετικά σύντομες και μοναδικές, με ποικιλία στο σχεδιασμό και αρκετή δόση fan service για όσους μεγάλωσαν με το franchise. Εδώ έχει γίνει μια εξαιρετική δουλειά μιας και ο τίτλος “κραυγάζει” ότι είναι καινούργιος και καλοδουλεμένος. Οι χρόνοι φόρτωσης είναι σχεδόν ανύπαρκτοι, η αίσθηση κίνησης βελτιώθηκε σημαντικά και η συνολική εμπειρία κυλά με ρυθμό που δεν σε αφήνει ποτέ να βαρεθείς.
Τα επίπεδα απλώνονται, όπως είπαμε, σε διάφορες χρονικές εποχές και σε κάθε εποχή καλούμαστε να εκπληρώσουμε επιθυμίες ενός ανθρώπου αλλά και του Βασιλιά. Οι αποστολές είναι οργανωμένες σε επίπεδα πάνω σε έναν lobby/overworld χάρτη και κάθε επίπεδο μας παρουσιάζει τι πρέπει να κάνουμε, τι μπορούμε να συλλέξουμε και πόσα συλλεκτικά αντικείμενα υπάρχουν. Ολοκληρώνοντας μια αποστολή, μπορούμε να ξεκλειδώσουμε μια ακόμα που εμφανίζεται ως ένα έξτρα αίτημα από τον ίδιο άνθρωπο, επεκτείνοντας έτσι τον χρόνο μας σε εκείνη την εποχή.
Εξερευνώντας τα διάφορα επίπεδα συλλέγουμε κάθε λογής αντικείμενα, από μικρά όπως κουμπιά έως μεγάλα όπως δεινόσαυρους, ολόκληρα βουνά ή πλανήτες. Όλα αυτά καταγράφονται σε ένα βιβλίο συλλογής με βασικές πληροφορίες. Κάθε επίπεδο ανταποκρίνεται σε ένα θέμα ή εποχή και μας καλεί να προσεγγίσουμε κάθε κατάσταση διαφορετικά. Για παράδειγμα, στην πειρατική εποχή, το να πιάσουμε ένα καλαμάρι θα φέρει ένα Kraken στο πλοίο, βυθίζοντάς το και αλλάζοντας το περιβάλλον γύρω μας. Αν επιλέξουμε να μην πιάσουμε το καλαμάρι, τότε εμφανίζεται ένα πλοίο-φάντασμα, τροποποιώντας αντίστοιχα το σκηνικό.

Αν κάτι χαρακτηρίζει τον τίτλο όμως είναι η ισορροπία. Ως συνήθως, ξεκινάμε μικροί και κάποιες φορές, καταλήγουμε να μαζεύουμε βουνά και πλανήτες με την μετάβαση αυτή να είναι οργανικά ενσωματωμένη στη δομή των αποστολών. Εκεί όπου κάποια παλαιότερα Katamari έμοιαζαν να παρατείνουν τεχνητά τη διάρκεια, εδώ η πρόοδος είναι ακριβώς όσο χρειάζεται και παρατίθεται σε μορφή επιπέδων και overworlds σε στυλ Super Mario.
Παράλληλα, η παρουσία co-op και online multiplayer είναι μια ευπρόσδεκτη παρουσία. Οι co-op πίστες είναι απόλυτα συντονισμένες, ενώ το online περιλαμβάνει τις κλασικές ανταγωνιστικές μάχες για το ποιος θα φτιάξει το μεγαλύτερο Katamari. Δεν είναι το στοιχείο που θα κρατήσει τους πάντες, αλλά λειτουργεί σαν ευχάριστο συμπλήρωμα για όσους θέλουν να κυλήσουν μαζί.

Αυτό που μου έκανε ιδιαίτερη εντύπωση στο Once Upon A KATAMARI είναι η μουσική επένδυση. Ομολογώ πως στα προηγούμενα παιχνίδια της σειράς η μουσική ήταν σχετικά αδιάφορη. Εδώ όμως το soundtrack είναι, χωρίς υπερβολή, ένα από τα καλύτερα της σειράς. Παλιά αγαπημένα θέματα επιστρέφουν σε ανανεωμένες εκτελέσεις, η μουσική είναι πιο αισθητή και έντονη ενώ τα νέα κομμάτια αναμειγνύουν jazz, pop, funk, electronica, JPOP και ιαπωνικά θέματα με τον πιο απρόσμενα εθιστικό τρόπο. Κάθε πίστα έχει τη δική της μουσική υπόκρουση και οι αλλαγές ρυθμού συνοδεύουν τέλεια το μέγεθος της μπάλα μας, όσο μεγαλώνουμε, τόσο «μεγαλώνει» και η ενορχήστρωση.
Μια αισθητικη που δεν γερνα ποτε
Οπτικά, το Once Upon a KATAMARI είναι το καλύτερο παιχνίδι της σειράς. Για άλλη μια φορά, αποτυπώνει την χαρακτηριστική χαοτική αισθητική της νεο-Ιαπωνικής κουλτούρας διασκέδασης αλλά με μια πιο καθαρή και λεπτομερή εικόνα. Τα πολυγωνικά μοντέλα, τα “πλαστικά” και αγυάλιστα textures και η πολυχρωμία παραμένουν τα βασικά χαρακτηριστικά υιοθετώντας έτσι έναν retro low-poly σχεδιασμό που παραπέμπει άμεσα στα πρώτα Katamari Damacy. Η παιδική, ανέμελη παρουσίαση αντιστέκεται στη φθορά του χρόνου και ενώ μπορεί να μην εντυπωσιάζει λειτουργεί ιδανικά για το context.

Η απλότητα των γραφικών μάλιστα ενισχύει την αίσθηση ρυθμού. Όταν ο κόσμος γύρω μας μετατρέπεται από κουζίνες σε πόλεις και τελικά σε πλανήτες που κολλάνε πάνω στη μπάλα μας, η ταχύτητα και η καθαρότητα του σχεδιασμού κρατούν την εμπειρία με αμείωτο ενδιαφέρον αν και ο χειρισμός, ακόμα και αν είναι πλέον πιο εύκολος.
Σε PC, το frame rate παραμένει σταθερό, οι επιδόσεις άψογες και δεν συνάντησα τεχνικά προβλήματα ή πτώσεις απόδοσης. Φαίνεται πως η Bandai Namco προτίμησε την ομαλότητα έναντι της υπερπαραγωγής σε μια επιλογή που αποδίδει. Το αποτέλεσμα είναι ένα παιχνίδι που αποπνέει τη χαρακτηριστική του αθωότητα χωρίς να χάνει σε στιλ ή ευκρίνεια και πλέον με 60, ένδοξα, frames.

Υπαρχουν και…. αρνητικα
Αν και το Once Upon a KATAMARI είναι ίσως το πιο καλοδουλεμένο παιχνίδι της σειράς, με ουσιαστικές βελτιώσεις και προσθήκες που ανταποκρίνονται στις απαιτήσεις του σήμερα, ορισμένα στοιχεία του παραμένουν αναλλοίωτα. Δεν πρόκειται για έναν τέλειο τίτλο και αυτό γίνεται αισθητό μέσα από λεπτομέρειες όπως το U.I. και η έλλειψη παραμετροποίησης.
Ακόμα και σε 4K αναλύσεις, δεν υπάρχει καμία δυνατότητα προσαρμογής του μεγέθους του U.I.. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα έναν οπτικό θόρυβο, με την οθόνη να κατακλύζεται από περιττά στοιχεία και εμπόδια. Υπάρχουν στιγμές όπου ο Βασιλιάς ξεκινά το παραλήρημά του και το κείμενό του εμφανίζεται στο κέντρο της οθόνης, κρύβοντας τη δράση. Κάθε φορά που συνέβαινε αυτό, μπορώ να πω πως ένιωσα έντονο εκνευρισμό, καθώς προσπαθούσα να ολοκληρώσω την αποστολή και βρισκόμουν αντιμέτωπος με ένα οπτικό εμπόδιο που κάλυπτε κυριολεκτικά τα πάντα.

Επιπλέον, όλα τα υπόλοιπα στοιχεία του U.I. καταλαμβάνουν αρκετό χώρο, κάνοντας την οθόνη να είναι γεμάτη “σκουπίδια”. Το χειρότερο είναι πως δεν υπάρχει πολλές επιλογές και σίγουρα καμία για μείωση μεγέθους, κάτι που θα βελτίωνε σημαντικά την όλη εμπειρία.
Ένα άλλο, αν και λιγότερο ενοχλητικό, στοιχείο εντοπίζεται στη φυσική του παιχνιδιού. Σε ορισμένα σημεία, όταν μαζεύουμε αντικείμενα που προεξέχουν, η κύλιση γίνεται ακανόνιστη, με την μπάλα να κάνει απρόβλεπτα άλματα ή “μαγκωμένες” κινήσεις. Ωστόσο, τίποτα δεν είναι πιο ενοχλητικό από τα αόρατα εμπόδια που θα συναντήσουμε συχνά σε πολλές πίστες, προκαλώντας καθυστερήσεις και, φυσικά, εκνευρισμό.

Συμπερασμα
Το Once Upon a KATAMARI είναι η πιο ώριμη, ολοκληρωμένη και καλοκουρδισμένη μορφή του franchise. Δεν φέρνει ριζικές αλλαγές, αλλά δείχνει πώς μπορεί μια σειρά να παραμείνει φρέσκια χωρίς να προδώσει την ταυτότητά της. Με εξαιρετική ροή, χορταστικό περιεχόμενο, στιβαρό χειρισμό και μια μουσική που σφραγίζει την εμπειρία, το παιχνίδι επιστρέφει για να μας θυμίσει γιατί η σειρά έχει μείνει στην ιστορία ως η πιο γλυκά αλλόκοτη των video games.

Once Upon a KATAMARI
Το KATAMARI επιστρέφει για να μας θυμίσει γιατί η σειρά έχει μείνει στην ιστορία ως η πιο γλυκά αλλόκοτη των video games!
