Όταν ξεκινάς για πρώτη φορά τo Doloc Town, ίσως σου φανεί γνώριμο. Το pixel art style και οι μηχανισμοί του farming, σε κάνουν να σκέφτεσαι άλλα παρόμοια παιχνίδια, ενώ το ζεστό και χαλαρό σκηνικό σε προετοιμάζει για μια ήρεμη εμπειρία γεμάτη καλλιέργειες, δημιουργία δεσμών με χαρακτήρες και ίσως και λίγο ψάρεμα. Αλλά τη στιγμή που αρχίζει να πέφτει η όξινη βροχή και οι καλλιέργειές σου αρχίζουν να μαραίνονται, αυτές οι προσδοκίες παύουν. Δεν πρόκειται για ένα παιχνίδι όπου απλώς φροντίζεις ειρηνικά τον ιδιωτικό σου παράδεισο, αλλά είναι ένα παιχνίδι όπου ξαναχτίζεις κάτι όμορφο από τα απομεινάρια ενός κατεστραμμένου κόσμου.
Αυτό το δίπολο, μεταξύ της ζεστασιάς και της καταστροφής, είναι το σημείο που το Doloc Town βρίσκει τη δική του φωνή.
Το post-apocalyptic σκηνικό δεν φαίνεται να έχει επιλεχτεί για να σε κάνει να νιώθεις πως το περιβάλλον είναι απλά «cool» ή διαφορετικό από τα υπόλοιπα cozy farming sims, καθώς κάνεις τις συνήθεις αγροτικές δουλειές. Είναι στενά συνυφασμένο σε κάθε πτυχή του παιχνιδιού και της αφήγησης. Εδώ, στόχος είναι να επιβιώσεις, να μάθεις να συνυπάρχεις και να αναπλάσεις. Η εξωστρέφεια είναι η κόλλα που κρατά ενωμένη μια μικρή πόλη από διαφορετικούς ανθρώπους που έχουν χάσει τα πάντα.
Και όμως, το παιχνίδι δεν χάνει ποτέ τη γοητεία του. Έχει την ισορροπία γλυκύτητας που χρειάζεται για να παραμείνει αναζωογονητικό (slice of life), ακόμα κι όταν σου ζητά να χτίσεις συστήματα άρδευσης για τις καλλιέργειές σου από την τοξική βροχή. Ακόμα κι όταν σε στέλνει σε ραδιενεργά δάση να μαζέψεις scrap ή να αντιμετωπίσεις αδέσποτα drones. Είναι ένα παιχνίδι γεμάτο ελπίδα και αυτή η ισορροπία είναι που το κάνει να λειτουργεί.
Μετα-αποκαλυπτικό slice of life
Υπάρχει κάτι παράξενα οικείο στον κόσμο του Doloc Town. Βρισκόμαστε σε έναν μικρό οικισμό επιζώντων, με σπιτάκια φτιαγμένα από επαναχρησιμοποιημένα εμπορευματοκιβώτια και scrap. Εδώ δεν έχουμε να κάνουμε με ιδεαλιστές αγρότες που θέλουν να επανασυνδεθούν με τη γη. Οι χαρακτήρες είναι επιζώντες, προσεκτικοί, ευρηματικοί, με χιούμορ και συχνά εκπληκτικές ιστορίες και αντιδράσεις. Οι προσωπικότητες τους νιώθουν αληθινές, με ένα παρελθόν που το παιχνίδι μας αποκαλύπτει σιγά-σιγά.
Εδώ είναι ίσως που το Doloc Town ξεχωρίζει, σε σχέση με άλλα του είδους. Οι περισσότεροι προσομοιωτές αγροτικής ζωής επικεντρώνονται στο να ξαναχτίσεις μια φάρμα, μια ζωή. Εδώ όμως έχουμε να ξαναχτίσουμε μια κοινωνία. Δεν υπάρχει κληρονομιά, δεν υπάρχει ο βαρετός δήμαρχος που σου δίνει τα κλειδιά μιας ερειπωμένης φάρμας. Συμμετέχεις ενεργά σε μια ιστορία κατάρρευσης και ανασυγκρότησης. Καλλιεργείς όχι μόνο για κέρδος, αλλά για να θρέψεις ανθρώπους. Δεν εξατομικεύεις απλώς τον χώρο σου, αλλά συμβάλεις σε ένα συλλογικό όραμα.
Η ιστορία ξετυλίγεται με φυσικό τρόπο. Οι διάλογοι, η εξερεύνηση και η αφήγηση μέσα από το περιβάλλον υπαινίσσονται έναν βαθύτερο κόσμο, έναν κόσμο όπου η τεχνολογία ξεπέρασε τα όρια της και η φύση αντεπιτέθηκε με μίσος. Είναι μια ιστορία με layers και μυστήριο.
Πρακτικό farming
Με μια πρώτη ματιά, το σύστημα γεωργίας του Doloc Town φαίνεται απλό: σκάβεις, φυτεύεις, ποτίζεις. Αλλά υπάρχουν δύο βασικές ανατροπές που το κάνουν πολύ πιο διασκεδαστικό από ό,τι φαντάζεσαι.
Πρώτη είναι η κατακόρυφη διάσταση (verticality). Σε αντίθεση με τα υπόλοιπα παιχνίδια, που χρησιμοποιούν προοπτική κάτοψης ή ισομετρική, το Doloc Town είναι πλήρως side-scrolling. Αυτό σημαίνει ότι η γη είναι περιορισμένη – τουλάχιστον στον οριζόντιο άξονα. Για να μεγιστοποιήσεις τις σοδειές σου, πρέπει να σκεφτείς κατακόρυφα, να στοιβάζεις πλατφόρμες και να χτίσεις αποτελεσματικούς, στρωματοποιημένους κήπους. Σε αναγκάζει να προσεγγίσεις τη διαχείριση του χώρου με τρόπο που τα περισσότερα farming sim παιχνίδια δεν το κάνουν.
Δεύτερη είναι η περιβαλλοντική πίεση. Δεν είναι παιχνίδι όπου η βροχή είναι απλώς οπτικό στοιχείο ή προσφέρει κάποια παθητική ενίσχυση στις καλλιέργειες. Η όξινη βροχόπτωση μπορεί να σκοτώσει τις καλλιέργειές σου και να καταστρέψει κατασκευές. Έτσι και οι καύσωνες, μπορούν να καταστρέψουν την παραγωγή σου. Η γεωργία εδώ σημαίνει οικοδόμηση υποδομών που αντέχουν υπό πίεση. Θα χρειαστεί να επενδύσεις σε αντλίες νερού, ψεκαστήρες και άλλα συστήματα αυτοματισμού.
Αυτό μετατρέπει αυτό που θα μπορούσε να είναι ένας επαναλαμβανόμενος κύκλος σε ένα δυναμικό, στρατηγικό puzzle. Τι αναβαθμίζεις πρώτα; Πώς προστατεύεις τις πιο πολύτιμες καλλιέργειές σου; Πότε πρέπει να βγεις να μαζέψεις πόρους και πότε να μείνεις να εστιάσεις στη συντήρηση της φάρμας;
Και το δέντρο τεχνολογίας που υποστηρίζει όλη αυτή την πρόοδο είναι βαθύ και ανταποδοτικό. Οι αυτοματισμοί δεν έρχονται αμέσως… χρειάζεται να επενδύσεις χρόνο. Η εγκατάσταση ενός συστήματος που επιτρέπει στις καλλιέργειές σου να επιβιώσουν από μια τοξική καταιγίδα ενώ εσύ εξερευνάς ένα νέο βιότοπο, δίνει την αίσθηση ότι το κέρδισες. Είναι το κλασικό “απλώς μια ακόμη μέρα” που σε κρατάει δεμένο, και το Doloc Town το εκμεταλλεύεται πλήρως. Κάθε αναβάθμιση έχει πραγματικό αντίκτυπο, και τίποτα δεν μοιάζει με filler.
Tα όρια του πολιτισμού
Το Doloc Town σου επιτρέπει να περιπλανιέσαι και σου δίνει έναν καλό λόγο για να το κάνεις. Η εξερεύνηση είναι ζωτικής σημασίας για την πρόοδο, την επιβίωση και την αποκάλυψη των μεγαλύτερων μυστηρίων του κόσμου.
Το παιχνίδι ανοίγει σταδιακά, αλλά ακόμα και στην τρέχουσα early access μορφή του, ο κόσμος που μπορείς να εξερευνήσεις είναι ποικίλος και γεμάτος προσωπικότητα. Θα ταξιδέψεις μέσα από πυκνά, σαπισμένα δάση, θα πλοηγηθείς σε υπόγεια ερείπια και θα διασχίσεις τα απομεινάρια άλλοτε σημαντικών πόλεων που τώρα σιωπούν και έχουν καταληφθεί από τη φύση. Tα biomes είναι ενεργές ζώνες γεμάτες πόρους, ιστορία και κινδύνους.
Ο κίνδυνος είναι πραγματικός. Έξω από τη σχετική ασφάλεια της πόλης, περιφέρονται εχθρικά πλάσματα. Δεν πρόκειται για τους συνηθισμένους “pixel blob” εχθρούς – είναι η δυσλειτουργική τεχνολογία, τα ρομποτικά απομεινάρια μιας χαμένης εποχής και παράξενα μεταλλαγμένα πλάσματα που διαμορφώθηκαν από τις συνέπειες ενός κατεστραμμένου κόσμου. Η μάχη είναι γρήγορη, ευκίνητη και δίνει ευχάριστη ευελιξία. Εννοείται, δεν είσαι περιορισμένος σε ένα μόνο playstyle. Αν σου αρέσει η melee προσέγγιση ή θέλεις να αφήσεις το αυτοματοποιημένο drone σου να κάνει τη βρόμικη δουλειά, υπάρχουν επιλογές για όλα τα γούστα.
Το σύστημα των drone είναι μια απρόσμενη έκπληξη. Eίναι προσαρμόσιμα εργαλεία που εξελίσσονται παράλληλα με τον χαρακτήρα σου. Μπορείς να προσαρμόσεις τον εξοπλισμό τους, να ρυθμίσεις τη συμπεριφορά τους και ακόμα να τα εφοδιάσεις με πόρους. Θέλεις ένα σκληροτράχηλο drone που θα αποσπά την προσοχή των εχθρών ενώ εσύ περνάς ανενόχλητος; Μπορείς να το φτιάξεις. Προτιμάς ένα drone υποστήριξης που θεραπεύει; Κι αυτή είναι μια επιλογή. Γενικά, το εν λόγω σύστημα προσθέτει ένα στρώμα τακτικής πολυπλοκότητας που σπάνια συναντάς σε τέτοια παιχνίδια – ή γενικότερα στα περισσότερα side-scrolling παιχνίδια.
Το σημαντικό είναι πως η μάχη δεν είναι υποχρεωτική. Μπορείς να αποφύγεις πολλές συγκρούσεις αν αυτό είναι κάτι που θέλεις, ειδικά στις αρχές. Αυτό είναι κλειδί για την προσβασιμότητα του παιχνιδιού, για ένα κοινό που αντιμετοπίζει προβλήματα με τις μάχες, στα παιχνίδια. Σέβεται τον ρυθμό σου.
Μια ζωντανή κοινότητα
Ένα από τα μεγαλύτερα ερωτήματα σε κάθε υβριδικό farming sim ή RPG είναι: η πόλη μοιάζει με πραγματικό μέρος ή απλώς μια συλλογή από διανομείς αποστολών; To Doloc Town πέφτει πιο κοντά στο πρώτο. Οι χαρακτήρες του δεν υπάρχουν μόνο για να εξυπηρετούν την πρόοδό σου – συμπληρώνουν το τοπίο. Αστειεύονται, γκρινιάζουν, θυμούνται. Οι προσωπικότητές τους δεν είναι υπερβολικές καρικατούρες. Είναι ρεαλιστικοί, αστείοι, μερικές φορές τραγικοί και συχνά λίγο παράξενοι με την καλή έννοια.
Υπάρχει πραγματικό κίνητρο να αλληλεπιδράσεις με τους κατοίκους της πόλης. Οι συζητήσεις αποκαλύπτουν ενδείξεις για μυστικές περιοχές ή δευτερεύουσες αποστολές. Οι χαρακτήρες μπορεί να προσφέρουν πληροφορίες που αλλάζουν τον τρόπο που βλέπεις τον κόσμο. Και ενώ δεν υπάρχει ακόμη πολύπλοκο σύστημα σχέσεων ή μηχανισμός ρομαντισμού (στο early access τουλάχιστον), είναι ξεκάθαρο ότι έχουν τεθεί τα θεμέλια για βαθύτερες αλληλεπιδράσεις.
Μια ιδιαίτερα έξυπνη σχεδιαστική επιλογή είναι ότι η πόλη εξελίσσεται με βάση τις πράξεις σου. Αν ταΐζεις την κοινότητα, οι άνθρωποι αρχίζουν να ευημερούν. Οι υποδομές βελτιώνονται. Τα κτίρια αναβαθμίζονται. Ανοίγουν νέες επιλογές. Ενισχύει την ιδέα ότι οι δράσεις σου δεν πάνε στον βρόντο.
Αυτό δημιουργεί έναν κύκλο ανάδρασης που είναι απίστευτα ικανοποιητικός. Καλλιεργείς για να επιβιώσεις, αλλά και για να βοηθήσεις τους άλλους. Εξερευνάς για να βελτιώσεις τη δική σου ζωή, αλλά και για να ανακτήσεις κάτι για την κοινότητα. Κάθε μικρή εργασία μοιάζει με μέρος μιας ευρύτερης προσπάθειας να ξαναχτιστεί ο πολιτισμός.
Ένα ολοκληρωμένο early access
Ας μιλήσουμε για το προφανές: το Doloc Town κυκλοφόρησε σε early access. Αυτό συνήθως φέρει ένα συγκεκριμένο ρίσκο. Ημιτελή χαρακτηριστικά. Σφάλματα. Περιορισμένο περιεχόμενο. Worry not! Δεν ισχύει κάτι τέτοιο στην περίπτωση του Doloc Town. Τουλάχιστον, όχι πραγματικά.
Η τρέχουσα έκδοση διαθέτει ήδη πάνω από 20 ώρες βασικής ιστορίας, καθώς και μια σειρά από δευτερεύουσες αποστολές και ευκαιρίες για εξερεύνηση. Τα βασικά συστήματα είναι καλά υλοποιημένα, και χαρακτηριστικά όπως τα εργαλεία αυτοματισμού, το κάνουν να μοιάζει ολοκληρωμένο.
Παρόλα αυτά, έχει κάποια θεματάκια, που ευτυχώς λύνονται εύκολα με την βοήθεια του community και το feedback. Κάποια συστήματα θα ωφελούνταν από περισσότερο βάθος ή polishing – οι κινήσεις μάχης μπορεί περιστασιακά να φαίνονται άκαμπτες, και το UI δεν είναι πάντα το πιο διαισθητικό όταν έχεις να διαχειριστείς πολλαπλά στρώματα κατακόρυφης γεωργίας. Τα περισσότερα είναι μικρά παράπονα και όχι αποτρεπτικοί παράγοντες. Η RedSaw Games έχει ήδη επιδείξει ισχυρή δέσμευση στην ακρόαση των σχολίων της κοινότητας και στην προώθηση τακτικών ενημερώσεων και το σχέδιο ανάπτυξης υποδηλώνει ότι έρχονται πολλά πράγματα: νέοι βιότοποι, σκάφη, οχήματα και νέα εργαλεία εξερεύνησης.
Ακόμα και σε αυτό το στάδιο, ο κύκλος της γεωργίας, της εξερεύνησης, της αναβάθμισης και της αφηγηματικής ανακάλυψης είναι συμπαγής. Είναι ένα εθιστικά χαλαρό παιχνίδι. Μπορείς να νιώσεις τη φιλοδοξία. Ξέρει τι προσπαθεί να κάνει, ως παιχνίδι, και τις περισσότερες φορές το πετυχαίνει πολύ καλά.
Τελικές σκέψεις
Το Doloc Town δεν προσπαθεί να επανεφεύρει κανέναν τροχό. Αυτό που κάνει είναι να παίρνει οικεία συστήματα και να τα προσαρμόζει άριστα. Οι καλλιέργειες δεν μεγαλώνουν σε ένα ειρηνικό περιβάλλον. Η εξερεύνηση δεν είναι απλώς ένα διάλειμμα από τις αγγαρείες. Οι συζητήσεις με τους κατοίκους δεν είναι απλώς διακοσμητικό κείμενο.
Αυτό που πραγματικά το κάνει να ξεχωρίζει, για εμένα, είναι η ατμόσφαιρα του παιχνιδιού. Ο κόσμος, όπως τον ξέραμε, μπορεί να έχει πάψει να υφίσταται, αλλά όχι οι άνθρωποι του. Έχουν προσαρμοστεί, βρήκαν τρόπους να γελούν, να καλλιεργούν τροφή, ουσιαστικά να ξεκινήσουν από το μηδέν. Είναι ένα μετα-αποκαλυπτικό παιχνίδι που επιλέγει ένα αισιόδοξο ύφος, χωρίς να είναι αφελές. Και αυτό είναι σπάνιο, δίνοντας σε όλη την εμπειρία μια συναισθηματική βαρύτητα που συνήθως λείπει.
Αξίζει επίσης να σημειωθεί η προσοχή στη διακόσμηση. Το pixel art είναι πανέμορφο. Κάθε βιότοπος αισθάνεται διακριτός, ο φωτισμός χρησιμοποιείται έξυπνα για να δημιουργήσει ατμόσφαιρα και οι κινήσεις – ειδικά ορισμένες, όπως όταν ένας χαρακτήρας ψάχνει τη σακούλα του ή αντιδρά στον καιρό – κάνουν τον κόσμο να μοιάζει ζωντανός. Ακόμα κι όταν η οθόνη γεμίζει με καλλιέργειες, πλατφόρμες, drones και weather effects, η οπτική σαφήνεια παραμένει αμετάβλητη.
Ο ηχητικός σχεδιασμός συμπληρώνει τέλεια αυτή την εικόνα. Το soundtrack εναλλάσσεται μεταξύ ατμοσφαιρικού και μελωδικού, υποστηρίζοντας τόσο τη μοναξιά, όσο και την ένταση της εξερεύνησης. Δεν είναι ενοχλητικό, αλλά ενισχύει τη διάθεση με τον σωστό τρόπο. Επίσης, οι ηχητικές ενδείξεις για αλλαγές καιρού και περιβαλλοντικούς κινδύνους είναι πρακτικές.
Η ουσία της υπόθεσης είναι πως το Doloc Town είναι ένα παιχνίδι με ταυτότητα. Δεν προσπαθεί να γίνει το επόμενο Stardew. Δεν κυνηγάει το κοινό του Terraria. Κάνει το δικό του πράγμα, και το κάνει καλά.
Αν σου αρέσει να χτίζεις, να διαχειρίζεσαι και να βελτιστοποιείς συστήματα, θα απολαύσεις την πρόκληση της κατακόρυφης επέκτασης. Αν προτιμάς την αφήγηση, η ιστορία του κόσμου και η σταδιακά αποκαλυπτόμενη παράδοση θα σου δώσουν λόγο να ολοκληρώσεις αυτό το ταξίδι. Αν ψάχνεις για μια κοινότητα, οι κάτοικοι της πόλης μοιάζουν πιο πολύ με πραγματικούς ανθρώπους παρά με απλά NPC. Κι αν απλά θέλεις έναν όμορφο, μελαγχολικό κόσμο να κατοικήσεις – έναν που ανταμείβει την υπομονή, τη δημιουργικότητα και την φροντίδα – αυτός είναι ο κόσμος σου.
Με περισσότερο περιεχόμενο στον ορίζοντα και ένα ξεκάθαρο όραμα, το Doloc Town είναι έτοιμο να γίνει ένας από τους πιο σημαντικούς τίτλους του είδους. Στα 13,49€, στο Steam, (14,99€ full price) είναι μια αυτονόητη αγορά.
